Tandenpoetsen zonder strijd: zo lukt het ook in jouw Delftse gezin

Het is kwart over zeven ’s avonds. Ergens in Tanthof, Voorhof of de Hof van Delft staat op dit moment gegarandeerd een ouder met een tandenborstel in de hand te onderhandelen met een peuter die zijn mond stijf dichthoudt. Tandenpoetsen bij jonge kinderen is in veel gezinnen een dagelijks gevecht, en dat is jammer. Want juist die eerste jaren bepalen voor een groot deel hoe het gebit, en de houding tegenover mondzorg, zich de rest van het leven ontwikkelt.

Begin eerder dan je denkt

Veel ouders beginnen pas serieus met poetsen als het kind een jaar of twee is en er al een flinke rij tandjes staat. Eigenlijk zou je moeten starten bij het allereerste tandje, meestal rond zes maanden. Eén keer per dag met een minuscuul beetje peutertandpasta is dan genoeg. Het gaat in die fase niet eens zozeer om het schoonmaken, maar om het wennen. Een baby die vanaf het begin gewend is dat er iets in zijn mond gebeurt, protesteert later een stuk minder.

Hetzelfde geldt voor het tandartsbezoek zelf. Het advies is om kinderen mee te nemen zodra de eerste tandjes er zijn, gewoon op schoot bij papa of mama tijdens de eigen controle. Zo wordt de tandarts iets normaals in plaats van iets spannends. Wie dat nog gerichter wil aanpakken, kan kiezen voor een praktijk die helemaal op kinderen is ingericht. Zo zit er op nog geen twintig minuten van Delft een kindertandarts in de regio Den Haag waar het hele team gespecialiseerd is in jonge patiënten, van de allereerste kennismaking tot pubers met een beugel.

Vijf trucs die echt werken

Terug naar de badkamer, want daar moet het dagelijkse werk gebeuren. Wat helpt bij een onwillige poetser? Ten eerste: maak er geen machtsstrijd van. Hoe meer druk, hoe harder de kaken op elkaar. Ten tweede: laat het kind eerst zelf poetsen en poets daarna na. Dat zelf doen geeft een gevoel van controle. Ten derde: gebruik een liedje of een zandloper van twee minuten, want tijd is voor kleuters een abstract begrip. Ten vierde: poets samen, tegelijk voor de spiegel. Kinderen kopiëren wat ze zien. En ten vijfde: wissel eens van plek. Poetsen op de trap of op de bank doorbreekt het patroon van verzet dat aan de wastafel is ontstaan.

Nog een gouden tip voor gezinnen met echte weigeraars: leg het kind met het hoofd op je schoot, zoals bij de tandarts. Je ziet dan veel beter wat je doet, vooral bij de bovenste kiezen, en het kind ervaart alvast hoe een controle straks voelt.

Zoet is de echte vijand

Eerlijk is eerlijk: zelfs perfect poetsen redt een gebit niet als er de hele dag door gesnoept en gedronken wordt. Elke slok limonade en elke koek betekent een zuuraanval van zo’n twintig minuten op het glazuur. Het advies van tandartsen is daarom maximaal zeven eet- en drinkmomenten per dag. Water en thee zonder suiker tellen niet mee, dus daar mag je onbeperkt mee aankomen. Voor Delftse ouders die hun kroost na school ophalen: het standaard pakje sap in de fietstas mag best af en toe vervangen worden door een bidon water.

Regel het praktisch

Twijfel je of jouw kind wel goed genoeg poetst, of loopt het bij de huidige tandarts steeds op weerstand uit? Blijf er dan niet mee doormodderen. De jeugdtandzorg wordt tot achttien jaar volledig vergoed, dus aan geld hoeft het nooit te liggen. Bij gespecialiseerde kinderpraktijken kun je je kind meestal eenvoudig online inschrijven bij de kindertandarts en op korte termijn terecht voor een eerste kennismaking. Eén relaxte ervaring kan het verschil maken tussen een kind dat met tegenzin gaat en een kind dat vraagt wanneer het weer mag. En dat maakt ook die dagelijkse twee minuten aan de wastafel een stuk gezelliger.